Mechanizmy administracyjne i finansowe mogą wpływać na klasyfikację zaburzeń u najmłodszych

Praca ma charakter interdyscyplinarny i dotyczy niezwykle istotnego problemu systemowego, jakim jest sposób diagnozowania oraz finansowania świadczeń w psychiatrii dzieci i młodzieży w Polsce. Wnioski płynące z przeprowadzonych analiz wykraczają poza wymiar kliniczny i wskazują na konkretne obszary wymagające interwencji na poziomie systemowym, w tym na szczeblu ministerialnym oraz płatnika publicznego (NFZ).

– Jednym z kluczowych ustaleń jest wskazanie, że obecne uwarunkowania administracyjno-finansowe mogą nieświadomie wpływać na sposób kodowania rozpoznań psychiatrycznych, co prowadzi do zniekształcenia rzeczywistego obrazu epidemiologicznego. Zaobserwowana dominacja określonych kodów diagnostycznych podkreśla pilną potrzebę wdrożenia bardziej współczesnych i precyzyjnych standardów klasyfikacyjnych, takich jak ICD-11 czy DSM-5, które lepiej odzwierciedlają specyfikę rozwoju psychicznego dzieci i młodzieży niż dotychczas stosowana klasyfikacja ICD-10 – mówi dr hab. Wirginia Krzyściak, kierownik Zakładu Diagnostyki Medycznej na Wydziale Farmaceutycznym UJ CM.

– Ponadto nasza analiza wskazuje na niepokojący trend wzrostu kosztów leczenia przy jednoczesnym spadku liczby pacjentów objętych hospitalizacją, co może stanowić istotny sygnał dla decydentów odpowiedzialnych za kształtowanie modelu finansowania opieki psychiatrycznej. W tym kontekście publikacja pełni funkcję naukowo uzasadnionego postulatu rewizji obecnych rozwiązań systemowych, podkreślając konieczność dostosowania ich do współczesnych standardów diagnostycznych i terapeutycznych – dodaje badaczka.

Publikacja wnosi istotny wkład do debaty publicznej dotyczącej przyszłości psychiatrii dzieci i młodzieży w Polsce. Wyniki badania mają znaczenie nie tylko naukowe, ale również społeczne i systemowe, ponieważ wskazują na potrzebę dostosowania modeli diagnostycznych i finansowania opieki psychiatrycznej do aktualnej wiedzy medycznej. Badanie to podkreśla kluczową rolę badań prowadzonych na Uniwersytecie Jagiellońskim w identyfikowaniu wyzwań zdrowia publicznego oraz wspieraniu rozwoju nowoczesnych, opartych na dowodach naukowych rozwiązań w ochronie zdrowia.

Artykuł „Trends and diagnostic challenges in pediatric schizophrenia spectrum disorders in Poland (2014–2019): A nationwide register-based study in an international context”, którego autorami są dr hab. Wirginia Krzyściak, mgr Marta Szwajca, lek. Natalia Śmierciak, dr Paweł Krzyściak, dr Krzysztof Szwajca i dr hab. Maciej Pilecki z Uniwersytetu Jagiellońskiego – Collegium Medicum oraz dr Łukasz Müldner-Nieckowski z Centrum Synteza Kraków, jest dostępny na stronie psychiatriapolska.pl.

Nieinwazyjna diagnostyka mózgu noworodka – przełomowe badania zespołu naukowców UJ CM

18 marca 2026

Każdego roku na świat przychodzą tysiące dzieci...

Więcej »

Dialog to podstawa. Doświadczenia polskich osób g/Głuchych z udziału w badaniach naukowych

15 marca 2026

Z jakimi barierami spotykają się osoby Głuche...

Więcej »

Co druga Polka rodzi drogą cięcia cesarskiego. Czy wyższa pewność wiedzy może to zmienić?

26 stycznia 2026

Choć „cesarka” często ratuje zdrowie i życie, to –...

Więcej »